Ruszyły kontrole przyłączy wodociągowych, kanalizacyjnych oraz sposobu odprowadzania wód opadowych. Gmina Tereszpol zapowiada działania wobec nielegalnych podłączeń, ale jednocześnie daje mieszkańcom możliwość wcześniejszego uregulowania dokumentów i usunięcia nieprawidłowości bez konsekwencji. Podobne akcje prowadzą już inne gminy w Polsce.

• Lipcowe kontrole obejmą przyłącza wodociągowe, kanalizacyjne oraz sposób odprowadzania wód opadowych. Mieszkańcy mogą wcześniej uregulować dokumenty i uniknąć konsekwencji.
• Nielegalne podłączenia są problemem w całym kraju, dlatego w tym roku gminy prowadzą wzmożone kontrole.
• Kary i procedury wynikające z art. 28 ustawy mogą objąć bezumowny pobór wody i odprowadzanie deszczówki do kanalizacji. Właściciele nieruchomości, którzy uchylają się od obowiązków, narażają się na karę grzywny do 5 tys. zł.

W lipcu Zakład Gospodarki Komunalnej w Tereszpolu-Zaorendzie (woj. lubelskie) przeprowadzi kontrole przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych oraz sposobu odprowadzania wód opadowych. Celem jest sprawdzenie, czy korzystanie z sieci odbywa się zgodnie z przepisami i zawartymi umowami.

ZGK wzywa właścicieli nieruchomości, którzy korzystają z przyłączy bez podpisanej umowy, do ich zalegalizowania. Podkreśla też, że osoby odprowadzające wody opadowe lub drenażowe do kanalizacji sanitarnej naruszają prawo i mogą doprowadzić do przeciążenia systemu.

Mieszkańcy, którzy sami zgłoszą i usuną nieprawidłowości przed kontrolą, unikną konsekwencji. W przypadku wykrycia nielegalnych podłączeń wszczynane będą procedury przewidziane w art. 28 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków, co może skutkować karami finansowymi.

Kontrole w całej Polsce. Nielegalne podłączenia obciążają sieć

Podobne działania prowadzą już liczne gminy w Polsce. Wynika to z przepisów ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Odgórnie nałożony został na samorządy obowiązek prowadzenia kontroli wszystkich nieruchomości wyposażonych w zbiorniki bezodpływowe (szamba) oraz przydomowe oczyszczalnie ścieków.

Samorządy podkreślają, że nielegalne podłączenia obciążają sieć, zwiększają koszty eksploatacji i prowadzą do awarii.

Kilka dni temu GUS wskazał, że w 2025 r. odsetek budynków mieszkalnych podłączonych do sieci kanalizacyjnej w kraju wyniósł 55,5 proc. W miastach do sieci kanalizacyjnej podłączonych było 78,1 proc. budynków mieszkalnych, natomiast na obszarach wiejskich - 42,2 proc. Wciąż oznacza to, że prawie połowa budynków w Polsce jest bez kanalizacji, z czego część osób odprowadza ścieki nielegalnie.

Trzeba mieć umowę na wywóz nieczystości i opłacać rachunki

Zwoleń (woj. mazowieckie) prowadzi kontrole etapami w 2026 r. na terenie całej gminy. Jak przekazuje zwolenski.mojelipsko.info, weryfikacja obejmuje w szczególności:

• posiadanie umowy na wywóz nieczystości ciekłych,
• dowody uiszczania opłat za wywóz nieczystości,
• częstotliwość opróżniania zbiorników bezodpływowych oraz osadników w przydomowych oczyszczalniach ścieków

W gminie Wągrowiec (woj. wielkopolskie), oprócz kontroli planowanych prowadzone są kontrole doraźne "wynikające z anonimowych zgłoszeń w zakresie złej gospodarki wodno-ściekowej przez mieszkańców" - czytamy na stronie tamtejszego urzędu.

Do 31 grudnia w Suwałkach (woj. podlaskie) sprawdzone mają być wszystkie nieruchomości, które nie są podłączone do miejskiej sieci kanalizacyjnej. Kontrole przeprowadzają wyznaczeni pracownicy magistratu lub strażnicy miejscy. Właściciele nieruchomości muszą przedstawić nie tylko aktualną umowę, ale też rachunki albo faktury potwierdzające wywóz nieczystości z ostatnich 12 miesięcy.

Te dokumenty są kluczowe, bo sama umowa bez faktur to za mało. Kontroler może bowiem uznać, że umowa istnieje tylko na papierze, a wywóz faktycznie nigdy nie był realizowany.