Вход на сайт

Просмотр новости

Найдите то, что Вас интересует

"Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар, анасыԥ иазҳәоуп": ауҭраҭых ҵиаа аџыш амаӡақәа

Дата публикации: 28-06-2026 06:00:00

Дыҟамзар ҟалап аџыш закәу ззымдыруа. Ари ауҭраҭых ҵиаа амаӡақәа ҳзаалыртуеит Аԥсуаҭҵааратә институт афольклортә лабораториа аусзуҩ Сусанна Ҭаниаԥҳа.

Основное содержимое страницы с новостью.

https://sputnik-abkhazia.info/20260628/aysh-uiua-khy-iubazar-anasy-iazoup-auraykh-iaa-aysh-amaaa-1063843425.html

"Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар, анасыԥ иазҳәоуп": ауҭраҭых ҵиаа аџыш амаӡақәа

"Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар, анасыԥ иазҳәоуп": ауҭраҭых ҵиаа аџыш амаӡақәа

Sputnik Аҧсны

Дыҟамзар ҟалап аџыш закәу ззымдыруа. Ари ауҭраҭых ҵиаа амаӡақәа ҳзаалыртуеит Аԥсуаҭҵааратә институт афольклортә лабораториа аусзуҩ Сусанна Ҭаниаԥҳа. 28.06.2026, Sputnik Аҧсны

2026-06-28T09:00+0300

2026-06-28T09:00+0300

2026-06-28T09:00+0300

аԥсны

жәлар рдоуҳа

https://cdnn1.img.sputnik-abkhazia.info/img/07e7/07/08/1046791979_0:781:1669:1720_1920x0_80_0_0_b71a7157fb05a794f0d55c11290802a7.jpg

Аџыш (урысшәала "чеснок") – уҭраҭых ҵиаауп. Аԥсны иаадрыхуеижьҭеи акыр шықәсақәа ирҭысхьеит. Ашәҟәыҩҩы Платон Ҷкадуа иеизга "Иалкаау" аҿы аԥсуа ԥҳәыс луҭра дахцәажәо иҩуеит: "Лара илзылан ахәысхәа, аџьымшьы, аџыш, араҳана, апатырџьан, убас шаҟа руахкы уҭахыз".Аԥсуаа аџыш рхы иадырхәоит афатәҟаҵараҿы инарҭбааны, аиҳаракгьы аџьыкҵәаҵәа ахраҿы. Иара ԥсабарала афитонцид маҭәашьарқәа алоуп, урҭ ачымазара зырҵысуа абактериақәа ршьуеит. Аџыш еиҵарԥхьаны изжәуа, изхьызшьуа ауаҩы ачымазара ҿкы – агрипп ихьӡом ҳәа ирыԥхьаӡоит.Аџыш рыԥхрақәа аҩны уахьагәыдыԥшыло аганала икнарҳауеит, аҭаацәа алаԥш рԥырхагамхаразы. Асаби дахьгароу аџыш хушьыр ма аџыш рыц ақьынсҭа налаҵаны имаҭәа иауркыр, алаԥш ԥырхага инаҭом рҳәоит.Жәлар рмедицинеи аџышиАџыш амаӡақәа рацәаны иаҵоуп, иахьурхалакгьы имаҭәахәуп, ауаҩы игәабзиара иазықәԥоит. Уи атәы шьақәнарӷәӷәоит аҵарауаҩ, абызшәаҭҵааҩы Ева Шавел-иԥҳа Ҭаниа лышәҟәы "Адгьылқәаарыхра иадҳәалоу алексика аԥсуа бызшәаҿы" иану анҵамҭақәа. Хшыҩзышьҭра раҳҭап:Ацәама ахәшә. Литрабжак ахш, амҳаҵә азна аџыш ҟәаҟәаны еилурхуеит. Мышкахь знык иужәуеит, акрыфара аамҭа сааҭк шыбжьоу. Ижәтәуп мчыбжьык.Ашәра ахәшә. Аџыши ахәшеи еилаҵаны ашәра иақәҵатәуп мышкы ҩынтә, шьыжьи хәылбыҽхеи.Ахыхь ахәшә. Аџыш рссаны, ибзианы иххны, акасыш рыжәпаны иҟаҵаны, аџыш уахь иалаҵаны, ҩба-хԥа минуҭ уԥсырҭа иадкыланы иукуеит, амала еиҳаны иадукылар ҟалаӡом. Ужьы былуеит.Ахьҭа алалара ахәшәАлацәҟәаб. ("Алацәҟәаб" даҽакала "акәырҵыкь" рҳәоит, абжьыуаа рҿы "аларқәықә" ҳәа иашьҭоуп – это гнойное восполение сальной железы у волосяного мешочка ресницы). Ула алацәкәаб аналҵлак, ибзиоуп аџыш ааҩшаны, ҩынтә, хынтә иахьушьыр, ирласны ицоит.Аԥхыӡқәа рдунеи ахьтәАԥхыӡқәа рдунеи уагәылаԥшуазар, уаҟа аџыш еиуеиԥшым аҵакқәа анарбоит. Иаагозар:Аџышрыԥхра аакныхны аџыш цырақәа амыршәшәо, иурыцқьо ԥхыӡ иубазар – ушымгәыӷуа жәабжь бзиак уаҳауеит.Аԥакәа зхылаз аџыш рыцқәа – абзиеи ацәгьеи напыла еилухуа убар, зыгәра уго ауаҩы дуҵаӷьычуеит аанагоит.Аџыш кылхны афатә иауҭауа уеиԥхыӡзар, агәабзиареи аусқәа рҿы аманшәалареи узаанагоит.Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар – анасыԥ, ауадаҩрақәа риааира ирызҳәоуп.

https://sputnik-abkhazia.info/20260627/akty-zzyrymshua-ashy-deilaauan-akyta-irykhaau-azhaaei-azhlar-razgaaraei-1063843170.html

https://sputnik-abkhazia.info/20260328/akhya-tsga-izyrsho-adutsa-rzy-khshra-zlou-aiaa-khky-akhats-iakhaany-1061878393.html

https://sputnik-abkhazia.info/20250628/ala-eiauaua-khy-iubar-alaa-iryzku-azgaaraei-akhyei-1055484298.html

Sputnik Аҧсны

media@sputniknews.com

+74956456601

MIA „Rossiya Segodnya“

2026

Сусанна Ҭаниаԥҳа

https://cdnn1.img.sputnik-abkhazia.info/img/07e5/04/09/1032182915_625:0:2361:1736_100x100_80_0_0_20fdbae083b5d4c73ddeaa0f8d48a43b.jpg

Сусанна Ҭаниаԥҳа

https://cdnn1.img.sputnik-abkhazia.info/img/07e5/04/09/1032182915_625:0:2361:1736_100x100_80_0_0_20fdbae083b5d4c73ddeaa0f8d48a43b.jpg

Ажәабжьқәа

ab_AB

Sputnik Аҧсны

media@sputniknews.com

+74956456601

MIA „Rossiya Segodnya“

https://cdnn1.img.sputnik-abkhazia.info/img/07e7/07/08/1046791979_0:624:1669:1876_1920x0_80_0_0_bd284bff16f3d0741c0ef711f3d5e5af.jpg

Sputnik Аҧсны

media@sputniknews.com

+74956456601

MIA „Rossiya Segodnya“

Сусанна Ҭаниаԥҳа

https://cdnn1.img.sputnik-abkhazia.info/img/07e5/04/09/1032182915_625:0:2361:1736_100x100_80_0_0_20fdbae083b5d4c73ddeaa0f8d48a43b.jpg

жәлар рдоуҳа

"Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар, анасыԥ иазҳәоуп": ауҭраҭых ҵиаа аџыш амаӡақәа

Сусана Тания - Sputnik Аҧсны

Сусанна Ҭаниаԥҳа

Аԥсуаҭҵааратә институт афольклортә лабораториа аусзуҩ

Дыҟамзар ҟалап аџыш закәу ззымдыруа. Ари ауҭраҭых ҵиаа амаӡақәа ҳзаалыртуеит Аԥсуаҭҵааратә институт афольклортә лабораториа аусзуҩ Сусанна Ҭаниаԥҳа.

Аџыш (урысшәала "чеснок") – уҭраҭых ҵиаауп. Аԥсны иаадрыхуеижьҭеи акыр шықәсақәа ирҭысхьеит. Ашәҟәыҩҩы Платон Ҷкадуа иеизга "Иалкаау" аҿы аԥсуа ԥҳәыс луҭра дахцәажәо иҩуеит: "Лара илзылан ахәысхәа, аџьымшьы, аџыш, араҳана, апатырџьан, убас шаҟа руахкы уҭахыз".

Аԥсуаа аџыш рхы иадырхәоит афатәҟаҵараҿы инарҭбааны, аиҳаракгьы аџьыкҵәаҵәа ахраҿы. Иара ԥсабарала афитонцид маҭәашьарқәа алоуп, урҭ ачымазара зырҵысуа абактериақәа ршьуеит. Аџыш еиҵарԥхьаны изжәуа, изхьызшьуа ауаҩы ачымазара ҿкы – агрипп ихьӡом ҳәа ирыԥхьаӡоит.

Курица - Sputnik Аҧсны, 1920, 27.06.2026

Аџыш рыԥхрақәа аҩны уахьагәыдыԥшыло аганала икнарҳауеит, аҭаацәа алаԥш рԥырхагамхаразы. Асаби дахьгароу аџыш хушьыр ма аџыш рыц ақьынсҭа налаҵаны имаҭәа иауркыр, алаԥш ԥырхага инаҭом рҳәоит.

Жәлар рмедицинеи аџыши

Аџыш амаӡақәа рацәаны иаҵоуп, иахьурхалакгьы имаҭәахәуп, ауаҩы игәабзиара иазықәԥоит. Уи атәы шьақәнарӷәӷәоит аҵарауаҩ, абызшәаҭҵааҩы Ева Шавел-иԥҳа Ҭаниа лышәҟәы "Адгьылқәаарыхра иадҳәалоу алексика аԥсуа бызшәаҿы" иану анҵамҭақәа. Хшыҩзышьҭра раҳҭап:

Ацәама ахәшә. Литрабжак ахш, амҳаҵә азна аџыш ҟәаҟәаны еилурхуеит. Мышкахь знык иужәуеит, акрыфара аамҭа сааҭк шыбжьоу. Ижәтәуп мчыбжьык.

Ашәра ахәшә. Аџыши ахәшеи еилаҵаны ашәра иақәҵатәуп мышкы ҩынтә, шьыжьи хәылбыҽхеи.

Ахыхь ахәшә. Аџыш рссаны, ибзианы иххны, акасыш рыжәпаны иҟаҵаны, аџыш уахь иалаҵаны, ҩба-хԥа минуҭ уԥсырҭа иадкыланы иукуеит, амала еиҳаны иадукылар ҟалаӡом. Ужьы былуеит.

Продажа крапивы на рынке выходного дня в Цхинвале - Sputnik Аҧсны, 1920, 28.03.2026

Џыш хык арыцқәа амхны иурыцқьоит, ирссаны иуххуеит, ибзианы зхы акуа маҭәарк иҭауҵоит, литрабжак ауатка ахауҭәоит. Еиҵарԥхьаны иургылоит мышкы. Ахьҭа улаланы уаныҟоу, хәҷык-хәҷык уԥынҵа наҟ-ааҟ иҭушьуеит, улымҳа ашьаҭақәа. Иара убас 50-55 грамм мышкы ҩынтә иужәлар иҵегьы ирласны иухнагоит.

Ахьҭалалараан - аџьымшьы ххны, аџыш ҟәаҟәаны ҽнак ҩынтә иадамзаргьы жәабаҟа минуҭ уахфыҩлар бзиоуп.

Алацәҟәаб. ("Алацәҟәаб" даҽакала "акәырҵыкь" рҳәоит, абжьыуаа рҿы "аларқәықә" ҳәа иашьҭоуп – это гнойное восполение сальной железы у волосяного мешочка ресницы). Ула алацәкәаб аналҵлак, ибзиоуп аџыш ааҩшаны, ҩынтә, хынтә иахьушьыр, ирласны ицоит.

Аԥхыӡқәа рдунеи ахьтә

Аԥхыӡқәа рдунеи уагәылаԥшуазар, уаҟа аџыш еиуеиԥшым аҵакқәа анарбоит. Иаагозар:

Аџышрыԥхра аакныхны аџыш цырақәа амыршәшәо, иурыцқьо ԥхыӡ иубазар – ушымгәыӷуа жәабжь бзиак уаҳауеит.

Аԥакәа зхылаз аџыш рыцқәа – абзиеи ацәгьеи напыла еилухуа убар, зыгәра уго ауаҩы дуҵаӷьычуеит аанагоит.

Аџыш кылхны афатә иауҭауа уеиԥхыӡзар, агәабзиареи аусқәа рҿы аманшәалареи узаанагоит.

Аџыш уҭиуа ԥхыӡ иубазар – анасыԥ, ауадаҩрақәа риааира ирызҳәоуп.

Буковые деревья - Sputnik Аҧсны, 1920, 28.06.2025

Схожие новости

#Наименование новостиТональностьИнформативностьДата публикации
1"Агәаҵәа изҭоуп", "игәаҵәа дҭаԥшит": агәаҵәеи ауаҩи реиҿырԥшра0504-07-2026
2"Ашәахәақәа уҿахәмаруа иубазар": амра иазку ажәлар разгәаҭарақәеи аԥхыӡқәеи 0524-05-2026
3"Акәац ахәаҭахәаҭаҳәа иахьыжәуа убазар": акәац ажәаԥҟақәеи еиуеиԥшым азгәаҭарақәеи рҿы0714-06-2026
4"Аҽага иаҿаԥалаз, ахәы иҿақшоит": амаруга аҽага иахҳәааны0521-06-2026
5Ҳаразиа далацәажәеит гәдоуҭатәи аиқәырхаҩцәеи аӡхәыҵалаҩцәеи русура шеиҿкаау атәы 0530-06-2026
6Асланӡиа еиҭеиҳәеит Аԥсны ақыҭанхамҩатә дгьылҵакырақәа рыҿиара апрограмма ахырхарҭақәа0501-07-2026
7Сангәлиа далацәажәеит ҳџьынџьуаа рхәыҷқәа рыԥсшьара Аԥсны ишеиҿкаахо атәы0528-06-2026
8Студенты Щукинского института из КБР поставят спектакль на балкарском языке0015-08-2019
9В Адыгее выпустят диск с колыбельными песнями на национальном языке0008-03-2023

Классификация: Наука. Схожих патентов: 0. Схожих новостей: 9. Тональность: 0. Информативность: 5. Источник: sputnik-abkhazia.info.