Sönümlenme aşamasında bulunan Körfez Savaşını sonlandıracak ABD-İran mutabakatı ile ilgili beklentilerin bir türlü sonuçlandırılamadığı bir serimde, piyasalar normal seyirlerine dönüş yapamıyor; bir anda sertleşen karşılıklı söylem ve hatta mevzi saldırı ve operasyonlar etkisi altında gergin bir denge/rutine dönüş çabaları izleniyor. “İşin sonunun nereye varacağı” yakıcı sorusu; eko-politik iklimin (konjonktürün) üzerinde asılı bir kara bulut gibi görülüyor.

İşte, bu sert ve zorlayıcı küresel eko-politik ikliminde; altı hafta süresince, dünyada beş milyar kişinin ilgi göstermesi, takip etmesi beklenen FİFA Dünya Kupası, adeta bir rahatlatıcı imbat olarak bekleniyor. Katılım sayısı 48 ülkeye çıkarılan ve toplam 104 maçın oynanacağı bu dev organizasyon, ABD-Kanada-Meksika ortak ev sahipliğinde, adeta bir Amerika Kupası izlenimi veriyor. 2026 FİFA Dünya Kupası seksen milyar Dolarlık bir ekonomik katma değer ve kırk milyar Dolarlık ilave küresel milli gelir beklentileri ile artık saatler sonra başlıyor.

Diktatör Salazar dönemine atfedilen, halkın psikolojisini ve genel gidişatı; Futbol-Fiesta (Şenlik)-Fado (Arabesk) formülü üzerinden, “meşgul ederek” yönetme söylemi hemen akıllara geliyor. Her halükarda, sıkıntılı ve kaygı verici küresel iklimde, ferahlatıcı bir imbat rüzgarı etkisinin, en azından altı hafta geçerli kılınmasına çalışılacağına dair tespitler ağırlık kazanıyor.

Reuters’ın ekonomistler arasında yaptığı ankete göre Fransa ve İspanya’nın, en kuvvetli şampiyon adayları olarak ortaya çıktığı görülüyor. İsabetli tahmin kaydetme bakımından sicilleri çok parlak olmayan ekonomi profesyonellerinin yanı sıra, istatistik uzmanlarına da kulak vermek gerekiyor!

Alanın tanınmış ismi Prof.Dr. Achim Zeileis (Innsburck Üniversitesi) başkanlığında yapılan kapsamlı çalışmada; İspanya’nın en yüksek ihtimalle (%14,5) kupaya uzanacağı sonucuna erişiliyor. Gene, D Grubunda turnuvaya başlayan Türkiye’nin ikinci tura geçme ihtimali (%75,7) yüksek görülür iken, şampiyonluk kazanma olasılığı düşük (%0,7) hesaplanıyor. Yüz binden fazla simülasyon çalıştırılarak yapılan bilimsel çalışmaların dahi sporun “sürpriz” sonuçları ve mucize beklentilerine karşı yenik düştüğü geçmiş zamana ait hatıralar, dikkat ve ilgilerini haftalar boyu bu kulvara yöneltecek milyonların zihninde yer alıyor.

Doğrudan ve dolaylı bir milyona yakın istihdam yaratma etkisi beklenen FİFA 2026 toplam maliyetinin; on bir milyarı ABD tarafından karşılanmak üzere, on dört milyar Doları aşması bekleniyor. Bir önceki benzer etkinlik olan Katar 2022 harcamalarının 220 milyar Dolarlık harcama bütçesi ile karşılaştırıldığında, bu tutar gayet mütevazi bir düzeyi temsil ediyor.

Harcama bütçe tahminlerinde daha önce yaşanan ortalama bir kat fazla artış gerçekleşse dahi, bu tespit geçerliğini koruyacakmış gibi görünüyor. Turnuva için yeni tesis inşa ve alt yapı yatırımlarına gerek duyulmadan ilerlenmiş olması, FIFA 2026 için en büyük bütçe avantajı olarak değerlendiriliyor.

48 katılımcının her birisine 10,5 milyon Dolar katılım bedelinin yanı sıra, şampiyona 50; ikinciye ise 33 milyon Dolar olmak üzere dağıtılacak nakit ödülün tutarının 727 milyar Dolar seviyesine ulaştığı ifade ediliyor. Şampiyonluk kupasında kullanılan altın değerinin ise yarım milyon Doları geçtiği ayrıca vurgulanıyor.

Spor ekonomisinin; sponsorluktan, yayın bedellerine; turizmden, marka şerefiyelerine kadar hemen her alan ve kulvarında katma değer etkisinin ortaya çıktığı küresel ölçekli bir etkinliğin gündemin ilk sıralarında yerini alması süreci başlamış bulunuyor.